Villero: een klassieke cru van Castiglione Falletto
De Villero MGA ligt in de gemeente Castiglione Falletto, een van de historische kernen van het Barolo-gebied.
Castiglione Falletto ligt stilistisch tussen de elegante wijnen van La Morra en de vaak krachtigere Barolo's van Serralunga d'Alba en Monforte. Goede wijnen uit Castiglione Falletto combineren daarom vaak geurigheid en finesse met stevige tannines en een uitgesproken minerale structuur.
Villero behoort tot de bekendste wijngaarden van het dorp. Op slechts korte afstand ligt de beroemde Rocche di Castiglione, maar de twee terroirs verschillen opvallend van elkaar.
Oddero beschrijft Villero als rijker aan klei en kalksteen en daardoor compacter en krachtiger. Rocche is lichter en armer van bodem en geeft doorgaans een verticalere, mineralere wijn. Villero is juist ronder, voller en sappiger, met donkerder fruit en meer warmte.
De wijngaard
De wijngaard Villero van Oddero is slechts 0,8 hectare groot en ligt op een hoogte van rond de 240 meter, met een plantdichtheid van 4.300 wijnstokken per hectare. De plantafstand bedraagt circa 2,70 bij 0,90 meter en de wijnstokken worden volgens het traditionele Guyot-systeem geleid. De opbrengst ligt rond 60 quintalen per hectare, ongeveer 6.000 kilo druiven.
Oude Nebbiolo-stokken uit 1967
Een van de sterke punten van deze wijn is de leeftijd van de wijnstokken.
Het voor de Villero-botteling gebruikte perceel werd in 1967 aangeplant met Nebbiolo. In oogstjaar 2022 waren de stokken dus ongeveer 55 jaar oud.
Dat is vooral in een moeilijk, droog jaar belangrijk.
Oude wijnstokken beschikken doorgaans over een veel uitgebreider wortelstelsel dan jonge planten. Daardoor kunnen ze vocht en voedingsstoffen uit diepere bodemlagen halen en reageren ze vaak minder extreem op hitte en droogte.
Bij Villero kwam daar nog een belangrijk voordeel bij: de relatief hoge hoeveelheid klei en kleisilicaten in de bodem helpt water vast te houden. Decanter noemt dat expliciet als een mogelijke verklaring waarom Oddero's Villero in 2022 zo goed presteerde.
Bodem: klei en kalksteen
De bodem van Villero bestaat vooral uit klei en kalksteen en is duidelijk compacter dan die van het nabijgelegen Rocche di Castiglione.
De hogere hoeveelheid klei geeft de bodem een groter vermogen om water vast te houden. Dat draagt niet alleen bij aan de droogtebestendigheid van de wijngaard, maar ook aan de stijl van de wijn.
Villero levert daardoor doorgaans Barolo met meer volume, rondheid en donker fruit. Tegelijk zorgt het kalkrijke deel van de bodem voor spanning, frisse zuren en de minerale structuur die Nebbiolo nodig heeft om niet zwaar te worden.
Geuren en smaken van de Villero 2022
De Oddero Barolo Villero 2022 laat duidelijk de warme en genereuze kant van deze cru zien.
In de neus verschijnen eerst donkere framboos, rode en zwarte kers, cranberry en viooltjes. Daarna volgen complexere aroma's van munt, venkel, zoethout, gedroogde kruiden, tabak, leer en een lichte grafietachtige mineraliteit.
De producent noemt voor Villero zelf vooral viooltjes, rood fruit, cacao en zoethout.
De 2022 laat daarnaast meer kruidige en balsamische nuances zien. Vinous beschrijft krachtige kruidige en mentholachtige aroma's rond donker rood fruit, met leer, wierook, tabak, gedroogde kruiden, lavendel en grafiet. Decanter benadrukt viooltjes, munt, venkel, donkere framboos en kersen, met een hartige, teerachtige ondertoon.
In de mond is de wijn geconcentreerd, maar niet log. De tannines zijn stevig en voelbaar, zoals bij jonge Villero hoort, maar worden ondersteund door voldoende fruit en frisse zuren.
De afdronk is lang, kruidig en hartig, met opnieuw donker rood fruit, kruiden en mineraliteit.
Oogstjaar 2022
2022 was een uitzonderlijk moeilijk jaar in Barolo.
Een langdurige droogte begon al in de winter en werd gevolgd door een zeer warme en droge zomer. In sommige wijngaarden daalden de opbrengsten met 20 tot zelfs 45 procent.
Nebbiolo bleek echter opvallend veerkrachtig. Vooral oude wijnstokken en percelen met bodems die voldoende water konden vasthouden, hadden een duidelijk voordeel.
Oddero behoorde bovendien tot de producenten die in 2022 kaolien gebruikten. Dit witte kleipoeder wordt op de wijnstokken aangebracht en reflecteert een deel van het zonlicht, waardoor druiven en bladeren beter tegen extreme zon en hitte worden beschermd.
De kwaliteit was in 2022 niet overal gelijk, maar Castiglione Falletto behoorde tot de beter presterende gemeenten. Villero viel daarbij specifiek op: Decanter noemt de Villero van Oddero expliciet als een van de geslaagde wijnen van het jaar.
Wanneer werden de druiven geplukt?
Oddero vermeldt voor Villero als gebruikelijke oogstperiode de eerste tien dagen van oktober. De druiven worden volledig met de hand geoogst.
2022 was door de warmte een relatief vroeg jaar.
Zorgvuldige selectie en traditionele vinificatie
Na de handmatige oogst vindt eerst een strenge selectie van de druiven plaats in de wijngaard. Vervolgens worden de druiven opnieuw gecontroleerd op een sorteertafel in de kelder.
Daarna worden ze voorzichtig ontsteeld en zacht gekneusd.
De alcoholische vergisting en maceratie duren voor Villero ongeveer 25 dagen. Daarmee kiest Oddero voor een klassieke, relatief lange extractie waarbij Nebbiolo voldoende tijd krijgt om zijn aroma's, tannines en structuur af te geven.
Oddero behoort duidelijk tot de traditionele Barolo-school. Het doel is niet om een zo zacht mogelijke wijn te maken die direct na release optimaal drinkt, maar om een wijn te produceren waarin druif, wijngaard en oogstjaar centraal staan.
Rijping: 30 maanden op groot hout
Na de vinificatie rijpt de Villero ongeveer 30 maanden in grote eikenhouten vaten van 40 hectoliter.
Dat grote formaat is belangrijk.
In tegenstelling tot kleine nieuwe barriques geven deze grote vaten relatief weinig houtaroma af. De wijn krijgt wel de langzame zuurstofuitwisseling die nodig is om de tannines verder te verfijnen, maar de smaak blijft vooral bepaald door Nebbiolo en Villero.
Na de houtrijping wordt de wijn aan het einde van de zomer gebotteld. Vervolgens krijgt hij nog ongeveer één jaar flesrijping voordat hij op de markt komt.
De jaarlijkse productie is klein: ongeveer 3.800 tot 4.000 flessen.
Villero versus Rocche di Castiglione
Voor Brunolo-klanten die verschillende Oddero-cru's vergelijken, is het verschil met Rocche di Castiglione interessant.
Beide wijngaarden liggen in dezelfde gemeente en zelfs relatief dicht bij elkaar, maar de bodem verschilt sterk.
Villero bevat meer klei en is compacter. Daardoor geeft hij een rondere, sappigere en krachtigere Barolo, vaak met donkerder fruit en warme kruidigheid.
Rocche heeft een armere en lossere bodem en levert volgens Oddero een wijn die verticaler, langer en mineraler is.
Wie bij Barolo vooral elegantie, spanning en mineraliteit zoekt, kan eerder richting Rocche gaan. Wie daarnaast ook meer volume, donker fruit en kracht waardeert, zal Villero bijzonder aantrekkelijk vinden.
Nu drinken of bewaren?
De Villero 2022 is nog jong en zal baat hebben bij verdere flesrijping.
De concentratie, zuren en stevige tannines geven de wijn voldoende structuur om zich jarenlang te ontwikkelen. Tegelijk is 2022 doorgaans iets eerder toegankelijk dan een klassiek gestructureerd jaar als 2021.
Voor deze Villero ligt een praktisch drinkvenster rond 2027–2040+. Internationale proefnotities wijzen erop dat de wijn eerst nog enige tijd nodig heeft om zijn tannines verder te verzachten.
Wie hem jong opent, doet er goed aan hem twee tot drie uur te karafferen. Serveer bij voorkeur rond 17–18°C in een ruim Nebbiolo- of Bourgogneglas.
Met verdere flesrijping zullen het rode fruit en de florale tonen zich ontwikkelen richting gedroogde rozen, tabak, leer, thee, bosgrond, truffel en balsamische kruiden.
Wijn-spijscombinaties
De krachtige maar verfijnde structuur van Villero vraagt om gerechten met voldoende smaak en hartigheid:
- brasato al Barolo of langzaam gestoofd rundvlees
- kalfswang of ossobuco
- hert, ree of wildzwijn
- lamsrack met rozemarijn
- tajarin of pappardelle met ragù
- risotto met porcini
- pasta of risotto met truffel
- geroosterde paddenstoelen
- Parmigiano Reggiano, Castelmagno of oude pecorino
Vooral langzaam gegaard vlees, paddenstoelen en truffel sluiten prachtig aan bij de aardse, kruidige en hartige tonen van deze Barolo.
Korte samenvatting
De Oddero Barolo Villero 2022 is een karaktervolle cru-Barolo uit Castiglione Falletto, gemaakt van oude Nebbiolo-stokken uit 1967. De klei- en kalkrijke bodem hielp de wijnstokken uitstekend door het hete en droge oogstjaar 2022 en geeft de wijn zijn kenmerkende combinatie van kracht, rondheid en structuur.
In het glas vind je donkere kers, framboos, viooltjes, munt, kruiden, zoethout en hartige mineraliteit, omlijst door stevige maar rijpe Nebbiolo-tannines. Na ongeveer 30 maanden rijping op groot eiken en verdere flesrijping ontstaat een klassieke Barolo met diepte en uitstekend bewaarpotentieel.
Een prachtige keuze voor de Barolo-liefhebber die de finesse van Castiglione Falletto wil combineren met meer donker fruit, kracht en rondeur.
